GRENSOVERSCHRIJDEND SAMENWERKINGSPROGRAMMA

Met steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling

SymBIOse

Kerngegevens

Projectleider

Inagro
Ieperseweg 87
8800 Roeselare
BELGIE

Contactpersoon

Johan Mahieu

Begindatum

01-04-2018

Einddatum

31-12-2022

Budgettaire elementen

Totaal Budget
1 477 613,21 €

Website:

http://www.symbiose-interreg.eu/





SymBIOse

Grensoverschrijdende symBIOse met het oog op innovatie in bodemvruchtbaarheid en in ketenontwikkeling voor de biologische akkerbouw- en groenteteelt

axe1

Categorie

Project

Specifieke doelstelling van het programma

Grotere overdracht en verspreiding van goede praktijken in de strategische sectoren en de sectoren met een sterke complementariteit in de grensoverschrijdende zone

Domein van bijstandsverlening

Onderzoeks- en innovatieprocessen in kmo's (met inbegrip van voucherprogramma's, processen, design, diensten en sociale innovatie)


De biologische oppervlakten in België en Frankrijk groeien sterk. Desondanks vertegenwoordigt bio slechts 1% van de landbouwoppervlakte in de regio, behalve in Wallonië. Voor de teeltsystemen zonder veehouderij is de voor de productie vereiste inbreng van stikstof een echte uitdaging. De drie regio’s bieden belangrijke ontwikkelingskansen voor de biolandbouwers en alle schakels in de bioketen. SymBIOse heeft de ambitie de ontwikkeling van de markt op een duurzame en rechtvaardige manier te ondersteunen. De drie ontwikkelingsstructuren van de Interreg-zone stellen een jaarlijks observatorium op om de stand van zaken van de biologische keten te schetsen. Er zal een netwerk van economische actoren worden opgezet om de structurering en de grensoverschrijdende samenwerking in de bioketens voor granen en eiwithoudende gewassen, evenals voor groenten in de volle grond te bevorderen. Door bij te dragen aan de biologische vruchtbaarheid van de bodem en de stikstofvoorziening van de gewassen, staan ook vlinderbloemigen centraal in de ontwikkeling van de bio in onze regio’s. Dit netwerk komt tot stand door de organisatie van een jaarlijkse rondetafel met economische operatoren die optreden als vertegenwoordigers van de productie, verwerking en distributie van bioproducten en de ontwikkeling van grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden tussen de economische operatoren.

Rapporteringsdatum 08-07-2021

Op 29 juni 2018 werd het officieel lanceringsmoment van het project georganiseerd. Hierbij werden de uitdagingen rond vlinderbloemigen aangekaart en bediscussieerd. Deze zijn een belangrijke motor bij de ontwikkeling van de biologische landbouw aan beide zijden van de grens. Voor deze dag werden er veel sprekers gevraagd om zo de uitwisselingen te bevorderen en openingen te maken voor toekomstige grensoverschrijdende samenwerkingen. Ook waren er zowel Fransen als Belgische fabrikanten van veevoeders aanwezig. Zij kwamen tussenbeide om ons aan de noodzaak te herinneren om plantaardige eiwitten te produceren in Frankrijk en België. Tijdens de eerste drie jaar hebben de partners hoofdzakelijk gewerkt aan de uitwisseling van hun kennis en ervaring alsook aan de zo breed mogelijke valorisatie van de vlinderbloemigen. Via de website www.symbiose-interreg.eu berichten de partners over de actualiteit van het project evenals over de onderzoeksresultaten, de uitwisseling van de ervaringen en de ketens en over meer algemene informatie over de biologische sector. De communicatie over het SymBIOse-project heeft bijgedragen tot de sensibilisering van een groep Franse landbouwers, producenten van vollegrondsgroenten. 10 producenten van de CUMA Bio-Territoires (Coöperatie voor het gebruik van landbouwmaterieel) willen hun praktijken verbeteren, met name op het vlak van bodemvruchtbaarheid. Zij apprecieerden de voordelen van het grensoverschrijdende project via de grensoverschrijdende bezoeken met uitwisseling van ervaringen en kennis tussen boeren, voorlichters en onderzoekers uit de drie regio’s. De projectpartners startten met het delen van de ervaringen over de observatoria voor de ontwikkeling van de biologische landbouw in de grensregio. Door bijeen te komen konden de partners hun marktgegevens delen, evenals inleidende informatie voor SymBIOse over voedergewassen en mengsels van granen met eiwithoudende gewassen uitwisselen. Het document “Overzicht van de biologische landbouwsector in Hauts-de-France, Vlaanderen en Wallonië” werd midden 2020 geactualiseerd met de meest recent beschikbare cijfers uit de 3 regio’s. Het project heeft ook als opdracht om de operatoren van de keten samen te brengen en zo evenwichtige en duurzame ketens op te zetten. Daarom organiseerden de partners op 3 september 2019 een bijeenkomst met 18 economische ketenactoren om de SWOT-analyse (sterktes-zwaktes/opportuniteiten-bedreigingen) uit te voeren. Op basis van deze SWOT-analyse werden 6 strategische assen gedefinieerd en voor elke as werden 3 tot 5 projecten voorgesteld om deze strategische assen in de praktijk te kunnen omzetten. Een van de acties is het stimuleren van grensoverschrijdende uitwisseling van vraag en aanbod van biologische producten. Het eerste resultaat van deze actie is de publicatie van een adresboek met de belangrijkste afzetmogelijkheden per productieketen en de vraag naar specifieke biologische producten door actoren van de markt. Dit adresboek wordt regelmatig door de partners geactualiseerd. De partners startten ook een prijsinformatiesysteem op voor biologische granen en peulvruchten tussen de 3 projectregio’s waarbij maandelijks een overzicht gemaakt wordt van de prijzen van granen en eiwithoudende gewassen. De partners spraken af om te onderzoeken of het uitwisselen van deze marktinformatie kan worden uitgebreid voor vollegrondsgroenten. Op technisch vlak wordt vernieuwde kennis ontwikkeld om de plaats van vlinderbloemigen in een gewasrotatie te optimaliseren met als doel de bodemvruchtbaarheid en de productiviteit van biologische teeltsystemen te verzekeren en te versterken. De agronomische uitdagingen voor de ‘bladachtige’ en de ‘zaad producerende’ vlinderbloemigen werden in beeld gebracht met inbegrip de aspecten van de keten. De onderzoekers uit de 3 regio’s selecteerden de vlinderbloemigen waarmee ze werken. Ze kozen ervoor om met dezelfde variëteiten te werken in de 3 regio’s. Hiervoor werden de zaden tussen de 3 regio’s tijdens ieder zaaiseizoen uitgewisseld. Elk onderzoeksinstituut heeft de herfstproeven 2018 en 2019- en lenteproeven 2019 en 2020 aangelegd en geoogst. Ondertussen zijn ook de herfstproeven 2020 en de lenteproeven 2021 ingezaaid. Deze worden regelmatig door de partners opgevolgd. De samenwerking tussen de partners maakte de opmaak van grensoverschrijdende kaart met de proefpercelen mogelijk. Dit document, dat ieder jaar geactualiseerd wordt, geeft de omvang van het verrichte werk weer. Deze kaart bevat de proeven die zijn uitgevoerd met hun respectievelijke doelstellingen. De eerste verwerking van de resultaten van 2018 en de statistische analyse ervan maakten het mogelijk om in februari 2021een bijdrage via een poster te leveren aan de ‘Rencontres Francophones Légumineuses’. De eerste resultaten zijn ook terug te vinden onder de rubriek ‘Resultaten’ op de websites en in vaktijdschriften. De partners organiseren grensoverschrijdende bezoeken aan de proefvelden. Sinds maart 2020 wordt rekening gehouden met de geldende maatregelen inzake COVID-19.. Doordat proefveldbezoeken voor een groot publiek door de COVID-19 pandemie moeilijk te organiseren waren publiceerden de partners video’s met digitale proefvelbezoeken en getuigenissen op de website van het project. Op het eind van de zomer 2019 hebben de partners de bibliografie over de plaats van vlinderbloemigen in de rotatie afgerond. Deze elementen werden gepresenteerd tijdens de technische en ketendag “Terr'Eau bio 2019”.